Ko oće da uči žabarski?
Dajem džaba časove na forumu, a usput se vježbam, jer kanim jednoga dana to raditi i za kintu, prvo s engleskim, a onda i sa italijanskim. Usput ovdje pripremam materijal koji ću koristiti i sa zvaničnim polaznicima.
Dobro dosta sranja, da krenemo u akciju.
Prva lekcija.
Izgovor:
Sve se čita kao što se i piše, dakle isto kao i na srpskom, ali postoje i neki izuzeci.
Prvo ću navesti primjere u kojima se čita isto kao na srpskom.
primavera = proljeće (akcenat: primaVEra)
estate = ljeto (esTAte)
autuno = jesen (auTUno)
inverno = zima (inVErno)
Čita se identično kao što je i napisano. Usput ste naučili i kako se godišnja doba kažu na italijanskom. Eto već znate četiri riječi.
Idemo dalje. Slovo "c" se čita kao "k" ispred svih samoglasnika osim "e" i "i".
capra = kapra = koza
cavallo = kavallo = konj (kao što vidite i u izgovoru sam zadržao dva L, to je zato što se u italijanskom dvojni suglasnici zaista nešto duže izgovaraju)
"C" kada se nađe ispred "e" ili "i" čita se kao Č
cinema = činema = bioskop
cittadino = čittadino = građanin
centro = čentro = centar
cellulare = čellulare = mobilni telefon
"G" se čita kao G ispred svih samoglasnika osim "e" i "i" (slično kao i c)
gamba = gamba = noga
gonna = gonna = suknja
"G" se čita kao Đ ispred "e" i "i":
generoso = đenerozo = velikodušan (usput vidite i da se "S" između dva samoglasnika čita kao "Z")
gelato = đelato = sladoled ( a ima i značenje kao pridjev = zaleđen)
ginnastica = đinnastika = fizičke vježbe, gimnastika
"Z" se čita kao C ili kao DZ
pizza = picca = pica
cazzo = kacco = kurac (da vas malo i prostote naučim, al to vjerovatno već znate)
zampa = dzampa = kandža
zingaro = dzingaro = ciganin
zaino = dzaino = ranac, ruksak
Slovo H se u italijanskom ne čita. Dakle:
hanno = anno (imaju)
ho = o (imam)
Rekao sam već da se C ispred "e" i "i" čita kao Č. Međutim, ako se ispred "e" ili "i"
nađe "h", onda se "c" čita kao "k".
chiesa = kieza = crkva
chimico = kimiko = hemijski
Slično tome, G se ispred "e" i "i" ne mijenja, tj. čita se kao G, ako ispred tih samoglasnika stoji H.
ghirlanda = girlanda = vijenac
E, sad, neke kombinacije slova:
"gn" se čita kao "nj". Dakle:
magno = manjo = veliki (više u smislu sjajan = npr. Carlo Magno = Karlo Veliki)
gnocchi = njokki = njoke
"gl" se čita kao "gl" ispred svih samoglasnika osim "i" i "e"
dakle:
globale = globale = globalni
glucosio = glukozio = glukoza
Međutim, ispred "e" i "i", "gl" se čita kao "lj":
dakle:
maglia = malja = džemper ili majica (možete takođe primjetiti da se ispred "a" gubi samoglasnik i)
meraviglioso = meraviljozo = veličanstven, sjajan (ovdje se takođe "i" gubi ispred "o")
Generalno "i" se gubi ispred "a", "o" i "u", ali ne uvijek: febbraio = febbraio = februar
Udvojeno "s" se čita kao "s", čak i kad je između dva samoglasnika:
pressione = pressione = pritisak
Na početku riječi "s" se čita uvijek kao "s" osim ako je ispred zvučnog suglasnika, tad se čita kao "z"
sorpresa = sorpreza = iznenađenje
sbagliato = zbaljato = pogrešno
Još neke kombinacije:
scia = ša
sciamano = šamano = šaman
sci = ši
scivoloso = šivolozo = klizavo
scio = šo
sciopero = šopero = štrajk
scie = še
scienza = šenca = nauka
Ali i "sce" se čita kao "še"
scena = šena = scena, bina
sciu = šu
sciupare = pokvariti se
giu = đu
giurista = đurista = pravnik
gio = đo
giocare = đokare = igrati
giovane = đovane = mlad
gia = đa
giacca = đakka = jakna
Giacomo = Đakomo (ime)
cia = ča
cominciare = kominčare = početi
cie = če
cieco = čeko = slijep
ali i "ce" se čita kao "če"
cerchio = čerkio = krug
ciu = ču
ciuco = čuko = magarac ili budala
cio = čo
cioccolata = čokkolata = čokolada
Eto to je otprilike sve u vezi sa izgovorom. Vrlo je bitan i akcenat. Najčešće je akcenat na pretposlednjem slogu. Kod dužih riječi zna da bude i na
slogu ispred pretposlednjeg. Ukoliko je na poslednjem slogu, to je označeno znakom za akcenat, npr:
npr:
attività = attiviTA = aktivnost
società = sočeTA = društvo
città = čiTTA = grad
Evo domaćeg zadatka, pa onda možemo preći na lekciju broj 2:
Sledeći tekst napisati kako se izgovara: Evo prvo ću ja napisati za ovaj tekst, a vama dolazi sledeći posle ovog:
"MILANO - «Nella sua attività sessuale ha problemi o disturbi?». «Ha mai tentato il suicidio?». «Ha mai avuto aborti?». «Ha avuto vere e proprie esperienze sessuali con persone del suo stesso sesso?». A queste e ad altre domande simili hanno dovuto rispondere i trenta candidati a un posto di dirigente dell'Aler di Brescia, lo scorso febbraio. Lo denuncia ora Mirko Lombardi, consigliere del Cda dell'Aler di Brescia, nonché segretario cittadino di Sel, spiegando che la selezione era stata affidata alla Cispel Lombardia, una società che fornisce servizi ed assistenza alle aziende pubbliche. «Quello che è avvenuto è un fatto molto grave» ha detto Lombardi. "
Izgovor ide ovako: ( udvojeni suglasnici se ne čitaju kao dva suglasnika, već se suglasnik samo nešto duže izgovara)
"MILANO - "Nella sua attivita sessuale a problemi o disturbi?" "A mai tentato il suičidio?" "A mai avuto aborti?" "A avuto vere e proprie esperience sessuali kon persone del suo stesso sesso?" A kueste e ad altre domande simili anno dovuto rispondere i trenta kandidati a un posto di diriđente dell Aler di Breša,
lo skorsko febbraio. Lo denunča ora Mirko Lombardi, konsiljere del ČI-DI-A dell aler di Breša, nonke segretario čitadino di Sel, spiegando ke la selecione
era stata affidata alla Čispel Lombardia, una sočeta ke forniše servizi ed assistenca ale aciende pubblike. "Kuelo ke e avenuto e un fatto molto grave" a
detto Lombardi.
Evo vidite koliko je čitanje italijanskog jednostavno. Sada vi uradite isto sa sledećim tekstom, to je za vježbu:
VIAREGGIO - Un diario dal carcere con le pagine strappate e una lettera scritta poche ore prima della morte e nascosta tra le pieghe di un maglione di lana. Si infittisce il giallo di Daniele Franceschi, il carpentiere di 36 anni trovato cadavere il 25 agosto dello scorso anno in una cella del carcere francese di Grasse, entroterra di Cannes. Ieri Cira Antignano, la mamma coraggio che per cercare la verità sulla morte del figlio ha rischiato di essere arrestata dalla polizia francese, ha lanciato un ultimo appello. «Quelle pagine strappate del diario e la lettera, l'ultima testimonianza di Daniele - ha detto in lacrime - sono le prove che si deve ancora indagare. Non so se mio figlio è stato picchiato, certamente non è stato soccorso. Lo hanno fatto morire solo come un cane».
